USA i Iran blisko porozumienia? W grę wchodzi otwarcie cieśniny Ormuz

Negocjatorzy z USA i Iranu rozważają zawarcie porozumienia etapowego, na mocy którego Teheran ponownie otworzyłby cieśninę Ormuz, a Waszyngton zniósłby blokadę irańskich portów - przekazała w piątek agencja Bloomberga.

Oba kraje – które w ostatnich miesiącach odrzucały podobne propozycje – prowadziły w czwartek rozmowy przy okazji sesji ZO ONZ i dążyły do przełomu w negocjacjach - poinformowała agencja, powołując się na zaznajomioną ze sprawą osobę.

W rozmowach pośredniczą przedstawiciele Kataru. Dyskutowane porozumienie przypomina memorandum zawarte przez USA i Iran w połowie czerwca. Doprowadziło ono do kruchego rozejmu, który rozpadł się zaledwie kilka tygodni później.

Przedstawiciel Białego Domu oświadczył, że prezydent Donald Trump pozostaje otwarty na rozmowy z Iranem. Podkreślił jednak, że USA nie muszą negocjować, gdyż znajdują się w silnej pozycji dzięki kampanii zaostrzanych sankcji oraz trwającej blokadzie morskiej, przez co wywierają presję na irańską gospodarkę.

Jak podał „Financial Times», irański minister spraw zagranicznych Abbas Aragczi powiedział grupie dziennikarzy w Nowym Jorku, że jego kraj przedstawił USA nową propozycję ponownego otwarcia cieśniny Ormuz pod warunkiem spełnienia określonych wymogów.

Zgodnie z nimi, w ciagu siedmiu dni miałyby ustać walki, USA miałyby znieść blokadę irańskich portów wdrożoną po zablokowaniu przez Teheran Ormuzu, a także znieść sankcje i odmrozić irańskie fundusze - przekazała agencja Reutera.

- Ormuz zostałby otwarty ostatniego dnia - oświadczył Aragczi, dodając, że wówczas rozpoczęłyby się rozmowy z USA na inne tematy, łącznie z zagadnieniami irańskiego programu nuklearnego.

Prowadzone wcześniej z przerwami negocjacje między Waszyngtonem a Teheranem wielokrotnie kończyły się fiaskiem, głównie z powodu sporów dotyczących cieśniny Ormuz oraz kwestii dostępu Iranu do miliardów dolarów zamrożonych przez USA.

Irański prezydent Masud Pezeszkian, przebywający w Nowym Jorku na szczycie ONZ, podkreślił w przemówieniu, że Teheran nie zezwoli na swobodę żeglugi przez cieśninę Ormuz, dopóki utrzymywane będą sankcje i amerykańska blokada morska.

Irańskie media państwowe poinformowały, że Aragczi przedstawił "stanowcze stanowisko" Teheranu w kwestii ponownego otwarcia cieśniny. Warunki Iranu obejmują natychmiastowe zniesienie przez USA blokady morskiej, odmrożenie irańskich aktywów oraz zakończenie wojny "na wszystkich frontach" - przekazały media. Ten ostatni punkt najprawdopodobniej odnosi się do działań zbrojnych Izraela przeciwko wspieranemu przez Iran Hezbollahowi w Libanie.

- Nie zamknęliśmy cieśniny Ormuz – powiedział Pezeszkian w wywiadzie dla stacji Fox News, wyemitowanym w czwartkowy wieczór. - Była otwarta bez żadnych podstaw prawnych ani ram prawnych. To oni nas zaatakowali - powiedział.

We wtorek Trump powiedział dziennikarzom, że przedstawiciele władz USA i Iranu rozmawiali w Nowym Jorku przy okazji licznych spotkań na forum ONZ. Specjalny wysłannik Białego Domu, Steve Witkoff, poinformował w tym tygodniu w mediach społecznościowych, że mediatorzy spędzili znaczną część dnia na kursowaniu między przedstawicielami USA a strony irańskiej w trakcie przedłużających się rozmów. (PAP)

os/ adj/