Polecam waszej uwadze odpowiedź na interpelację poselską wiceministra odpowiedzialnego za kolej (pan Malepszak, zna się na kolei, z rodziny kolejarzy. Jest do ściągnięcia pod tym adresem, ale wkleję całość na wszelki wypadek.

https://sejm.gov.pl/INT10.nsf/klucz/ATTD3ZHEC/%24FILE/i00066-o1.pdf

Odpowiedź jest z kwietnia, ale pan Malepszak pisze w niej, że konsorcjum i PKP PLK podzielili się na sekcje tematyczne i codziennie spotykają się, aby pchać naprzód temat porozumienia między stronami i dokończenia projektu. Znak pisma: DTK-5.054.99.2023
Warszawa, 02 kwietnia 2024

Pan Szymon Hołownia Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

Szanowny Panie Marszałku, w odpowiedzi na interpelację nr 66 Posła na Sejm RP Stanisława Lamczyka, w sprawie systemów sterowania ruchem kolejowym, poniżej przekazuję stosowne informacje w zakresie pytań zawartych w wystąpieniu. Na wstępie pragnę poinformować, że Europejski System Zarządzania Ruchem Kolejowym (ERTMS) obejmuje Europejski System Sterowania Pociągiem (ETCS) oraz Globalny System Kolejowej Radiokomunikacji Ruchomej (GSM-R). Natomiast podczas posiedzenia sejmowej komisji infrastruktury w 2017 r., system ERTMS (w tym podawana do zabudowy liczba km) był rozumiany jako system ETCS. Dodatkowo należy zauważyć, że zabudowa systemu ETCS realizowana jest w ramach różnych projektów inwestycyjnych PKP Polskie Linie kolejowe S.A. Natomiast budowa systemu GSM-R realizowana jest przez PKP PLK S.A. w ramach projektu pn. „Budowa infrastruktury systemu ERTMS/GSM-R na liniach kolejowych PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. w ramach NPW ERTMS”. 

Założenia wykonania systemów sterowania ruchem kolejowym wskazane na sejmowej komisji infrastruktury w 2017 r., zostały podane w oparciu o dokument pn. Krajowy Plan Wdrażania Technicznej Specyfikacji Interoperacyjności „Sterowanie”. Obecnie ten dokument jest aktualizowany przez Ministerstwo Infrastruktury przy wsparciu Spółki oraz innych podmiotów. System GSM-R został zabudowany na 1542 km linii kolejowych. Wykonanie projektu GSM - R jest na poziomie 62,25% dla zaawansowania rzeczowego i 50,09% dla zaawansowania finansowego. Dane te dotyczą realizacji inwestycji wg stanu na 31 stycznia 2024 r. Od początku realizacji kontraktu wykonano 707 szt. obiektów radiokomunikacyjnych (OR) z planowanych do realizacji 1 415 szt. Wykonano także około 11 000 km kabli optotelekomunikacyjnych (OTK) z planowanych do realizacji około 14 300 km. Jak wyjaśniła PKP PLK S.A., stan zawansowania prac związanych z ww. projektem wynika z zaistniałych zmian w projekcie m.in. wskutek otwarcia postępowania sanacyjnego, a w konsekwencji (na mocy decyzji sędziego komisarza) odstąpienia od umowy jednego z konsorcjantów (tj. Herkules Infrastruktura sp. z o.o.), odpowiedzialnego za realizację prac budowlanych w zakresie obiektów radiokomunikacyjnych oraz ze wzrostu kosztów materiałów i usług w sektorze budownictwa z powodu wojny w Ukrainie i epidemii COVID19. Dodatkowo zaobserwowane były wewnętrzne problemy wykonawcy w ramach konsorcjum, wpływające na jego wydolność produkcyjną, tj. pozostali konsorcjanci, którzy solidarnie odpowiadają za realizację całego zakresu zadania, nie wykazują możliwości kompleksowej realizacji zakresu inwestycji, za który odpowiedzialny był Herkules Infrastruktura sp. z o.o., bez zakończenia niektórych uzgodnień mediacyjnych. Nadmieniam, iż wykonawcą inwestycji jest konsorcjum w następującym składzie: Nokia Solutions and Networks sp. z o.o. (lider), SPC-2 sp. z o.o., FONON sp. z o.o., Herkules Infrastruktura sp. z o.o. (formalnie nadal członek konsorcjum)

Zgodnie z przekazanymi przez PKP PLK S.A. informacjami, projekt pn. „Budowa infrastruktury systemu ERTMS/GSM-R (…)” realizowany jest w ramach umowy na dostawę i uruchomienie, czyli na budowę gotowego systemu GSM-R. Oznacza to, że wykonawca realizuje roboty budowlane, dostawę urządzeń i konfiguracje systemu dla inwestora. Obecnie trwają mediacje prowadzone przed Sądem Polubownym Prokuratorii Generalnej RP z wykonawcą inwestycji w zakresie ustalenia zmian wartości, czasu i zakresu robót. Wykonawca wystąpił z roszczeniem o wartości około 2,6 mld zł. Należy zauważyć, że wskazana kwota jest wartością roszczeń wykonawcy, a nie odszkodowania. Mając na względzie znaczenie systemu ERTMS/GSM-R dla bezpieczeństwa prowadzenia ruchu kolejowego na sieci oraz prowadzone postępowanie mediacyjne, PKP PLK S.A. zidentyfikowała potrzebę zmiany dotychczas prowadzonych działań, w związku z czym dokonano podziału zakresu mediacji na grupy robocze, co spowodowało usprawnienie i intensyfikację prowadzonych uzgodnień technicznych.

Obecnie spotkania techniczne odbywają się z interwałem codziennym, co w ocenie Spółki pozwoli na przyspieszanie działań zmierzających do zakończenia mediacji i zawarcia ugody z wykonawcą. Obecnie projekt GSM-R jest w trakcie fazowania. Faza II projektu planowana jest do rozliczenia w ramach programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021-2027. W odniesieniu do budowy systemu ETCS należy mieć na uwadze, że zabudowa tego systemu realizowana jest w ramach różnych projektów inwestycyjnych Spółki. Obecnie system ETCS jest zabudowany na około 1 019,6 km linii kolejowych. Jednocześnie, jak wskazała PKP PLK S.A., do końca 2024 r. Spółka planuje dodatkowo zabudowę tego systemu na około 1000 km linii kolejowych. Ponadto na koniec lutego 2024 r.system ETCS był eksploatowany na 836,9 km linii kolejowych. Z uwagi na fakt, że w marcu 2024 r. system ETCS został wyłączony na odcinku obejmującym około 61,8 km linii kolejowej nr 4 ze względu na prowadzone prace obejmujące zabudowę systemu ETCS poziom 2, system ten jest eksploatowany na około 775,1 km linii kolejowych. Łączę wyrazy szacunku, Dokument podpisany elektronicznie przez: z upoważnienia Ministra Infrastruktury.

Piotr Malepszak Podsekretarz Stanu